Zachowek
1. Czym jest zachowek oraz kiedy i komu przysługuje?
Bardzo często po oswojeniu się ze śmiercią najbliższej osoby rodzina staje przed koniecznością uregulowania kwestii spadkowych. Nierzadko okazuje się, że spadkodawca pozostawił testament, w którym np. powołał do całości spadku inną osobę W takiej sytuacji pojawia się mnóstwo pytań, a czasami nawet poczucie pokrzywdzenia.
Szerzej o dziedziczeniu testamentowym
Czy w takiej sytuacji najbliższej rodzinie zmarłego przysługują jakieś prawa do majątku spadkowego?
Tak. Ustawodawca przewidział instytucję zachowku, której głównym celem jest ochrona interesów najbliższej rodziny spadkodawcy.
2. Kto jest zatem uprawniony do uzyskania zachowku?
Uprawnienie do uzyskania zachowku przysługuje zstępnym (dzieciom), małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy, którzy byliby powołani do spadku z ustawy. Krąg osób uprawnionych do zachowku jest zatem węższy niż krąg spadkobierców ustawowych. Szerzej o dziedziczeniu ustawowym à .
3. Wyłączenia, czyli komu nie przysługuje uprawnienie do zachowku?
- osobom, które są wyłączone od dziedziczenia tak jakby nie dożyły otwarcia spadku tj.:
- osoba niegodna dziedziczenia;
- osoba, która odrzuciła spadek
- osoba, która zrzekła się dziedziczenia w umowie ze spadkodawcą.
- małżonkowi wyłączonemu od dziedziczenia;
- osobom wydziedziczonym.
- osobie, która zrzekła się prawa do zachowku.
4. Roszczenie o zapłatę zachowku
Jeżeli uprawniony nie otrzymał należnego mu zachowku bądź w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny, bądź w postaci powołania do spadku, bądź w postaci zapisu, bądź w postaci świadczenia od fundacji rodzinnej lub mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej, przysługuje mu przeciwko spadkobiercy roszczenie o zapłatę sumy pieniężnej potrzebnej do pokrycia zachowku albo do jego uzupełnienia.
5. Wysokość zachowku
Roszczenie o zapłatę zachowku (określonej sumy pieniężnej) przysługuje odpowiednio w wysokości połowy lub dwóch trzecich wartości udziału spadkowego, który by przypadał uprawnionemu w przypadku dziedziczenia ustawowego. Należy od razu zaznaczyć, że ustawodawca w sposób uprzywilejowany potraktował osoby niezdolne do pracy oraz w odniesieniu do zstępnych – osoby małoletnie. Osobom tym przysługuje roszczenie o zapłatę zachowku w tej wyższej wysokości.
Do ustalenia wysokość należnego zachowku wymagane jest zatem określenie udziału spadkowego stanowiącego podstawę obliczenia zachowku. Wobec powyższego przy ustalaniu udziału spadkowego stanowiącego podstawę do obliczania zachowku uwzględnia się także spadkobierców niegodnych oraz spadkobierców, którzy spadek odrzucili, natomiast nie uwzględnia się spadkobierców, którzy zrzekli się dziedziczenia albo zostali wydziedziczeni.
Niniejszy wpis przedstawia jedynie zarys tematu. Artykuł ten nie stanowi porady prawnej. Przypominam, że każda sprawa jest wielowątkowa i wymaga wnikliwej analizy.
Jeżeli potrzebują Państwo profesjonalnej pomocy prawnej zapraszam do zakładki Kontakt. Porozmawiajmy o Twojej sprawie. Porozmawiajmy o Twojej sprawie.
